ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (IOCL) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ (ਵਿੱਤ) ਅਨੁਜ ਜੈਨ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਵੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ 14.2 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਾਲੇ ਘਰੇਲੂ LPG ਸਿਲੰਡਰ ‘ਤੇ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ ਲਗਭਗ 309 ਰੁਪਏ ਸੀ। ਹੁਣ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਧ ਕੇ 370 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਕੰਟਰੈਕਟ ਪ੍ਰਾਈਸ (Saudi CP) ਵਧ ਕੇ 756 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ‘ਤੇ ਲਾਗਤ ਦਾ ਦਬਾਅ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਸਿਲੰਡਰ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ 184 ਰੁਪਏ ਸੀ, ਜੋ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਕੇ 229 ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 309 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਹੁਣ ਦਸੰਬਰ ਲਈ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 370 ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਜਾਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।

ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ?

ਦਰਅਸਲ, ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਵੇਚਣ ‘ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਪੈਸੇ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਯਾਨੀ ਸਿਲੰਡਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ, ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ‘ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਖਰਚਾ ਗਾਹਕਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਰਕਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।

ਸਧਾਰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਅਸਲ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਕੀਮਤ ਵਿਚਕਾਰ 370 ਰੁਪਏ ਦਾ ਫਰਕ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਰਕਮ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਝੱਲਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

BPCL ਅਤੇ HPCL ਵੀ ਵੱਡੇ ਘਾਟੇ ਦਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਸਾਹਮਣਾ

ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ BPCL ਅਤੇ HPCL ਵੀ ਘਰੇਲੂ LPG ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ BPCL ਨੇ 17,334.40 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ HPCL ਨੇ 18,048.82 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਸ ਘਾਟੇ ਦੀ ਭਰਪਾਈ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਵੀ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਾਸ-ਸਬਸਿਡੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੀ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ?

ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 370 ਰੁਪਏ ਦੀ ਅੰਡਰ-ਰਿਕਵਰੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ 370 ਰੁਪਏ ਵਧਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਕੀਮਤ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਧੇਗੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਕੀਮਤ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਵੇਗਾ।